جمعى از علما

85

جامع المقدمات ( جامعه مدرسين ) ( فارسي )

مضارع ) خواستيم تثنيهء مؤنّث غايبه بنا كنيم از فعل جحد لم جازمه بر سرش درآورديم دو عمل كرد لفظا ومعنى لفظا نون اعرابى را به جزمى ساقط كرد ومعنى نقل كرد معناى مضارع را بسوى ماضي ودر ماضي نفى كرد لم تضربا شد . لم يضربن : يعنى نزده‌اند ايشان گروه زنان غايبه در زمان گذشته . صيغهء جمع مؤنّث غايبه است از فعل جحد ، صحيح ومجرد ومعلوم . لم يضربن در أصل يضربن بود ( جمع مؤنّث غايبه بود ، از فعل مستقبل ) خواستيم جمع مؤنّث غايبه بنا كنيم از فعل جحد ، لم جازمه بر سرش درآورديم ، لفظا عمل نكرد زيرا كه نون علامت جمع مؤنّث است نه عوض رفع ( والعلامة لا تغيّر ولا تحذف ) ولكن معنى عمل كرد معناى مضارع را نقل بسوى ماضي ونفى در ماضي نمود لم يضربن شد . * * * وآن شش كه مخاطب را بود سه مذكّر را بود وسه مؤنّث را . آن سه كه مذكّر را بود : لم تضرب ، لم تضربا ، لم تضربوا . لم تضرب : يعنى نزدى تو يك مرد حاضر در زمان گذشته . صيغهء مفرد مذكّر حاضر است از فعل جحد ، صحيح ومجرد ومعلوم . لم تضرب در أصل تضرب بود ( مفرد مذكّر مخاطب بود از فعل مضارع ) خواستيم مفرد مذكّر حاضر بنا كنيم از فعل جحد ، لم جازمه بر سرش درآورديم دو عمل كرد : لفظا ومعنى ، لفظا عمل كرد حركت آخر را به جزمى ساقط كرد ، معنى عمل كرد نقل كرد معناى مضارع